Türk Tarihinde İlkler
İlk Türk devletlerinden Osmanlı'ya, Türk tarihinin sınavda sık sorulan ilkleri.
Destedeki tüm kartlar
Hızlı gözden geçirmek için başlığa tıklayarak cevabı açın.
1Tarihte bilinen ilk Türk devleti
Genel kabule göre Asya Hun Devleti (Büyük Hun). En parlak dönemi Mete Han zamanıdır.
2İlk düzenli ordu ve onlu sistem
Mete Han döneminde Asya Hunları; ordu onlu sisteme göre teşkilatlandırıldı.
3'Türk' adını resmî devlet adı olarak ilk kullanan
Göktürkler (I. Göktürk Devleti, 552).
4Türk adının geçtiği ilk Türkçe yazılı belge
Orhun (Göktürk) Yazıtları; Bilge Kağan, Kül Tigin ve Tonyukuk adına dikildi.
5Türklerde ilk bağımsızlık mücadelesi
Kürşat İhtilali (639), Göktürklerin Çin'e karşı ayaklanması.
6Yerleşik hayata geçen ilk Türk devleti
Uygurlar; tarım, kent ve mimaride ilerlediler.
7Kâğıt ve matbaayı kullanan ilk Türkler
Uygurlar.
8Maniheizm'i kabul eden Türk devleti
Uygurlar (Bögü Kağan döneminde).
9İlk Türk-İslam devleti
Karahanlılar; Satuk Buğra Han İslamiyet'i kabul etti.
10İlk Türkçe İslami eser / siyasetname
Kutadgu Bilig, Yusuf Has Hacib, Karahanlılar döneminde yazıldı.
11İlk Türkçe sözlük
Divanü Lügati't-Türk, Kaşgarlı Mahmud; Araplara Türkçeyi öğretmek amacıyla yazıldı.
12İlk medreseyi açan Türk devleti
Karahanlılar. Düzenli devlet medreseleri ise Büyük Selçuklu'da Nizamiye Medreseleridir.
13Anadolu'nun kapılarını Türklere açan savaş
Malazgirt Savaşı, 1071; Alp Arslan, Bizans'a karşı.
14Anadolu'da kurulan ilk Türk beyliği
Saltuklular (Erzurum), Malazgirt sonrası.
15Anadolu'da ilk Türk donanması
Çaka Bey (İzmir ve çevresi).
16Osmanlı'da ilk para (akçe)
Genel kabule göre Orhan Bey döneminde basıldı (1327).
17Osmanlı'nın ilk düzenli ordusu
Yaya ve Müsellem, Orhan Bey döneminde kuruldu.
18İlk Osmanlı medresesi
İznik Medresesi, Orhan Bey döneminde açıldı.
19Osmanlı'nın Rumeli'ye ilk geçişi
Çimpe Kalesi, 1353; Orhan Bey döneminde Süleyman Paşa komutasında.
20Türkçe eser basan ilk Osmanlı matbaası
İbrahim Müteferrika ve Said Mehmed Efendi, 1727 (Lale Devri).
21Osmanlı'da ilk nüfus sayımı
1831, II. Mahmut dönemi; askerî ve mali amaçlıdır.
22İlk resmî Türkçe gazete
Takvim-i Vekayi, 1831.
23Türklerin çıkardığı ilk özel gazete
Tercüman-ı Ahval, 1860; Agah Efendi ve Şinasi.
24Osmanlı'nın ilk dış borcu
1854, Kırım Savaşı sırasında.
25İlk Osmanlı anayasası
Kanun-i Esasi, 1876; I. Meşrutiyet ilan edildi.
26İlk Osmanlı parlamentosu
Meclis-i Umumi, 1877; Meclis-i Mebusan ve Meclis-i Âyan'dan oluşur.
27TBMM döneminin ilk anayasası
1921 Teşkilat-ı Esasiye Kanunu.